Natüralizm, realizmin gerçeklik anlayışını daha ileri götürerek insan davranışlarını kalıtım, çevre ve toplumsal koşulların etkisiyle açıklamaya yönelen edebî akımdır. 19. yüzyılın bilimsel düşünce ortamından güçlü biçimde etkilenmiştir.
## Natüralizmin temel düşüncesi
Natüralist anlayışta insan tamamen bağımsız ve sınırsız bir iradeye sahip olmayabilir. İçinde doğduğu aile, yaşadığı çevre ve sahip olduğu kalıtsal özellikler davranışlarını etkileyebilir.
Bu nedenle yazar, karakterin yaşam koşullarını ayrıntılı biçimde göstermek ister.
## Zola ve deney fikri
Émile Zola, natüralizmin en önemli temsilcilerindendir. Romanı bir tür gözlem ve deney alanı gibi düşünmüş, insan davranışını belirleyen koşulları incelemeye önem vermiştir.
## Realizmden farkı
Her iki akım da gündelik gerçekliğe yönelir. Ancak natüralizm, bilimsel determinizm fikrini daha güçlü biçimde öne çıkarır. Karakterin davranışları çevre ve kalıtımla açıklanmaya çalışılır.
## Türk edebiyatı
Türk edebiyatında natüralizmin etkisi özellikle 19. yüzyıl sonu ve 20. yüzyıl başındaki tartışmalarda görülür. Nabizâde Nâzım’ın eserleri bu bağlamda sıkça değerlendirilir.
## Sonuç
Natüralizm, insanı çevresinden koparmadan ele alır. Bu yönüyle edebiyatta “insan neden böyle davranıyor?” sorusuna sosyal ve biyolojik koşulları da dahil eden güçlü bir yaklaşım geliştirmiştir.
